OPOZICIJA, VLAST I USTAVNE PROMJENE: Zaštitom državnih interesa DPS štiti i svoje interese

Piše: Balša Knežević

Čini se da su akteri na crnogorskoj političkoj sceni, kako oni koji čine vlast tako i opozicioni, konačno shvatili važnost trenutka u kojem se država nalazi, pa su odlučili da stave po strane dnevnopolitičke razmirice da bi ostvarili ciljeve od višeg, čak istorijskog značaja.

Takav zaključak se opravdano može izvesti na osnovu serije dogovora i skupštinskih konsenzusa koji su se dogodili prethodnih nekoliko dana. Iako je posredovanje Evrope bilo značajan faktor u pregovorima, ipak se mora konstatovati da ni to ne bi bilo dovoljno za dogovor da predstavnici crnogorskih političkih partija konačno nijesu počeli da uviđaju značaj trenutka u kojem se nalazi Crna Gora. 

U utorak su predstavnici vlasti i dijela parlamentarne opozicije potpisali Sporazum koji se zasniva na dogovoru postignutom uz posredovanje Delegacije Evropske unije (EU) u Podgorici. Dogovorom su precizirani rokovi za izmjene zakona, izbor sudija Ustavnog suda, reformu izbornog zakonodavstva, jačanje kontrole bezbjednosnog sektora i izmjene Ustava. Kada je u pitanju bezbjednosni sektor, sporazumom se definišu izmjene zakona o unutrašnjim poslovima i o Agenciji za nacionalnu bezbjednost (ANB) koji su opozicionim partijama sporni.

Dokumentom je predviđeno da se najkasnije do 31. jula 2026. godine obezbijedi usvajanje izmjena i dopuna Zakona o unutrašnjim poslovima i Zakona o Agenciji za nacionalnu bezbjednost, u skladu sa rješenjima prethodno usaglašenim na sastanku parlamentarne većine i opozicije.

Vlast i opozicija konačno zajednički za interese države

Kome ne odgovara dogovor?

Nakon što je dogovor sklopljen u utorak su poslanici u Skupštini sa impresivnih 74 glasa izglasali pokretanje procedure za izmjene Ustava, koje se odnose na Sudski i Tužilački savjet i Centralnu banku (CBCG). Nakon toga u četvrtak je Skupština sa 70 glasova usvojila nacrt amandmana na Ustav, koji se odnose na Tužilački i Sudski savjet i Centralnu banku (CBCG). U oba slučaja jedini glasovi protiv došli su iz Demokratske narodne partije (DNP) Milana Kneževića, koja je potvrdila da su joj interesi Beograda i režima Aleksandra Vučića koje zastupa, bliži od Crne Gore, kao i da će do kraja biti destabilizujući faktor na političkoj sceni. A Vučić više i ne krije da mu apsolutno ne odgovara skorije članstvo Crne Gore u EU.

Ugovor opozicionih partija, prije svega Demokratske partije socijalista (DPS) sa partijama vlasti oko ustavnih promjena i kontrole sprovođenja zakona o ANB-u i MUP-u, je prije svega potez koji značajno doprinosi efikasnosti evropskih integracija Crne Gore. Takav potez može samo da se pozdravi od svih koji Crnu Goru žele da vide što prije u EU. Takođe treba istaći da je sada jasno da je DPS i pored protivljenja određenim zakonskim rješenjima, pokazala političku zrelost time što je stavila evropski put države ispred političkih nesuglasica. Ali i ispred interesa pojedinih sumnjivih biznis grupa, koje su prema optužbama Specijalnog državnog tužilaštva (SDT) povezane sa koruptivnim i kriminalnim radnjama.

Ranko Ubović, Milan Roćen i Aleksandar Mijajlović

Portal Aktuelno više puta je pisao da određeni kontroverzni „biznis“ krugovi po svaku cijenu žele da izoluju DPS, unište njen koalicioni kapacitet pokušajima da se spriječi i tehnička saradnja između najjače opozicione partije i djelova vlasti, bez obzira što bi to bilo za dobrobit Crne Gore. Tu se prije svega misli na kontroverznu kompaniju BEMAX koja po svaku cijenu želi da sačuva svoj uticaj u DPS-u da bi tu partiju mogla da koristi za političke pritiske i destabilizaciju zarad svojih ličnih ciljeva.

U prilog ovoj tvrdnji ide i krajnje čudna, a moglo bi se reći i maliciozna reakcija medija bliskih BEMAX strukturama, koji su nakon postizanja dogovora vlasti i opozicije lamentirali nad sudbinom Crne Gore koju su, iz nekog samo njima znanog razloga, proglasili za provinciju „srpskog sveta“. 

Nazad u rovove srpsko-crnogorskog nacionalnog sukoba

I zaista, ovih dana iz određenih kvazibiznis krugova koje pravosudni organi povezuju sa organizovanim kriminalom i korupcijom, mogle su se čuti ocjene „da Crna Gora mijenja svoju građansku suštinu i postaje zemlja srpskog sveta“, u kojoj se „bez razloga optužuju bivši čelnici bezbjednosnog i pravosudnog sektora“.

Milivoje Katnić i Zoran Lazović

Tu se prije svega misli na bivšeg glavnog specijalnog tužioca Milivoja Katnića, bivšeg policijskog funkcionera Zorana Lazovića i njegovog sina bivšeg agenta ANB-a Petra. Oni se povezuju sa takozvanim klanom BEMAX iza kojeg stoji neformalni vlasnik kontroverzni biznismen Ranko Ubović, a kao jedan od vođa tog klana SDT je označilo i bivšeg suvlasnika Aleksandra Mijajlovića. Kao politički pokrovitelj ove organizacije pominje se bivši političar Milan Roćen koji ulaže velike napore da zadrži uticaj u DPS-u.

Poruka BEMAX propagande koja je posebno intenzivirana ovih dana, je da ne treba praviti bilo kakve kompromise opozicije i vlasti, već da se treba vratiti u rovove srpsko-crnogorskog nacionalnog sukoba. Jer, kada postoje konfrontacija i sukobi onda su sudski procesi za kriminal i korupciju i istrage tužilaštva u drugom planu. Upravo je ovo matrica koju su godinama u Crnoj Gori sprovodili profesionalni Srbi, ali sa ciljem da se država destabilizuje da bi lakše bila integrisana u velikodržavni projekat „srpski svet“.

Sada gledamo sličnu propagandu, samo sa „druge strane“, a ona se zasniva na tome da DPS i opozicija, zarad navodne borbe za „građansku Crnu Goru“ ne treba uopšte da pregovaraju sa vlastima. Ostaje velika misterija na osnovu čega propagandisti iz tog tabora sada tvrde da je Crna Gora dogovorom opozicije i vlasti izgubila građanski karakter? Ta priča bi mogla da ima osnov da ustavne izmjene koje slijede podrazumijevaju izmjene koje je želio Beograd – o dvojnom državljanstvu, jeziku, simbolima… Međutim, o izmjenama Ustava u tom segmentu nije bilo ni govora.

Stavljajući državne interese na prvo mjesto, DPS vodi računa i o svojim interesima

Stoga, ponašanje DPS-a, pod pokroviteljstvom EU, pokazalo je da ta partija stavlja evropske i interese Crne Gore iznad svega, pa i interesa određenih kvazibiznis krugova koje nadležni organi povezuju sa najtežim krivičnim djelima. 

Sklapanjem dogovora sa vlastima u cilju ubrzavanja evropskog puta Crne Gore, DPS daje do znanja da su im državni interesi ispred određenih političko-biznis-kriminalnih krugova koji žele da ih kontrolišu. Samim tim što je stavila državne interese na prvom mjestu, DPS vodi računa i o svojim interesima. Jer glasači znaju da prepoznaju razliku između iskrenog zalaganja za dobrobit države i rada za interese opskurnih „biznis“ krugova.

Na kraju treba konstatovati da je dominantna većina u DPS-u očigledno prozrela zloupotrebu i bijedni pokušaj skrivanja nepočinstava iza navodne „ljubavi prema Crnoj Gori“, što je matrica na kojoj je čitava BEMAX propaganda počivala godinama.