BERNHARD ŠVARC 1888. GODINE: Nijedan narod ne može da se poredi sa Crnogorcima kad su u pitanju hrabrost i neustrašivost

Na današnji dan, 8. februara 1901. godine, umro je Bernhard Švarc (Bernhard Schwarz), protestanski svještenik, putopisac, pripovjedač i profesor geografije. Rođen je 12. avgusta 1844. u njemačkom gradu Grajcu (Greiz).

Švarc je u Crnoj Gori boravio 1880. godine, a 1888. je u Lajpcigu objavio knjigu “Montenegro”. U knjizi je, između ostaloga, zapisao:

“To se posebno odnosi na jednu osobinu, koja u granicama ‘crnih planina’ žestoko dolazi do izražaja, a to je ljubav prema domovini, ta osnovna osobina Crnogoraca. . .

Za dragu domovinu stanovnici crnih planina bez razmišljanja daju život, i to ne samo muškarci nego i predstavnice slabijeg pola, koje često prate muškarce u borbi, pa iako same ne rukuju smrtonosnim cijevima, one ih pune da bi ih ispaljivali njihovi muževi. . .

Uz ovu već pomenutu osobinu treba dodati i neke druge, koje su s njom veoma povezane. To su hrabrost i neustrašivost, osobine po kojima nijedan drugi narod ne može da se uporedi sa Crnogorcima. Sve te osobine crnogorskog bića ni najljući neprijatelj ne može poreći.”

(Bernhard Švarc, Crna Gora, CID, Podgorica, 2014, str 402 i 403)

Miroslav ĆOSOVIĆ